Kategori: Periyotlar

  Yunan ve Roma Periyodu (MÖ 332 – 30) MÖ 332 yılında Mısır, yeni Makedonya İmparatorluğu’nun bir eyaleti olarak sınırları çizilmişti. Perslilerin yağmaladığı Mısır, Büyük İskender ile yeni bir çağa girmişti. İskender’in gelişi, Perslilerden bir kurtuluş olarak görüldü ve Büyük İskender bir Firavun gibi kabul edildi. Çok zaman geçmeden Büyük İskender, Perslilerle tekrar bir savaşa girişti. MÖ 323 yılında İskender birdenbire öldü ve kısa bir sürede Ptolemy Lagus, Mısır’ın sömürgeci valisi oldu. MÖ 305 yılında, Ptolemy Mısır kralı oldu. Büyük İskender ve Kelopatra VII Mısır’ın tamamen kontrlüne geçmesinden sonra yönetimde ve görünümde Yunan stiline ağırlık verdi ve resmi…

2. Pers Periyodu (MÖ 342 – 332) Mısırlıların bağımsızlığından bir periyot sonra, Persli Artaxerxes III, Mısır’ı 2. kez ele geçirmişti. Mısır’ı MÖ 351 yılında ele geçirilmeye çalışmış fakat ancak MÖ 342 yılında başarılı olmuştur. Artaxerxes, Mısır’ı tamamen aldığı zaman, şehrin bütün duvarlarını yıktırmış ve bütün tapınakları da yağmalamıştı. Persliler bu yağmalamadan büyük servet elde ettiler. Bu yağmalamalardan başka Artaxerxes III, yüksek derecede vergiler koydurmuş ve böylece Mısır’ı zayıflatmayı düşünmüştü. 10 yıl boyunca Pers kontrolündeki Mısır, eziyet çekiyor, kutsal kitaplar çalınıyor ve Mısırlılara genel olarak çok kötü muamele yapılıyordu. Artaxerxes III      MÖ 338 yılında Artaxerxes, danışmanlarının biri…

2. Son Periyot (MÖ 425 – 342) 2. Son Periyot, Mısır kültürünün yeniden canlanması ve içerideki kavgalar ve kargaşalar zamanı olarak bilinir. Yunan ve Perslilerin saldırıları bütün üç hanedanlığın başına bela olmuştu fakat uçtan uca başarı ve stratejik planlama ile Mısırlılar bu tehlikelere karşı tekrar ayakta kalmayı başarabilmişlerdir.      Bu devirde sanat ve edebiyatta yeniden bir canlanma olduğunu görürüz. Genellikle tapınaklara ve yapılara bakım onarım ve yenilerini yaparak geçen bir zamandır. Ancak bu periyot Mısırlıların, modern Mısır’a dönüşlerinin yavaş yavaş başladığı, eski kültürlerinin silinmeye başladığı zamanın başlangıcı olmuştur.

 1. Pers Periyodu (MÖ 517 – 425)      Cyrus ve Cassanade’nin oğlu Cambyses’in annesi, oğlu büyüyünce Mısır’ın bozulacağını ve tepetaklak olacağını söylemişti. Bu yorum zamanla Mısır ve Persliler arasında karışıklıklara neden oldu. Bir savaşta, Persli bir büyük elçi Nil Nehri’nde bir sandalla giderken Mısırlılar bunu görüp saldırır ve bütün mürettebatı öldürüp sandalı yok ederler. Pers ordusu da bu durumu öğrenip Memfis’e doğru hareket eder. On gün sonra Cambyses, adalet için kral yargıçları tarafından protesto edilir. Sandalda öldürülen Persli için yargıçlar, her Persli için on Mısırlının öldürülmesine karar verirler. Sonunda da 2,000 Mısırlı öldürülür. Bu yıllar sonra ortaya…

 1. Son Periyot (MÖ 1069 – 517)      Bu devirde, Etiyopya Kralları Mısır’ın kontrol için, Asurlularla savaşmışlardı. Bu devirde tahta gelen üç aile vardır: Libyalılar, Kushlular ve Mısırlılar.      Libya hanedanlıkları zamanında, sarayda sanatçılar için geliştirilmiş okul yapılmıştır. Burada altın, gümüş ve bronzun değişik yerlerde kullanımının ustalıklarla yapıldığını göstermişlerdir Kushlar zamanında, tutuculuk vardı. Muhafazakar bir zaman geçirmişlerdi. Mısır’ın eski görkemini kazanması için çok efor sarf ettiler. Heykellerde ve diğer sanatsal eserlerde Eski ve Orta Krallık  zamanı taklit edilmiştir.

  Yeni Krallık (MÖ 1550 – 1069) II. Ara Periyot; Ahmose I’in, Hiksosları yenmesiyle bitmiştir. Mısır’ın kuzey sınırları garantiye alındıktan sonra Ahmose I, içerdeki değişiklikleri yeniden düzenlemiştir. Nubia-Kush bölgesi için valilik pozisyonu yaratmıştı. Bu vali, Firavun hariç kimseye hesap vermemişti. Bu periyodun savaşları genellikle Yakın Doğu imparatorluklarıyla olmuştur. Hititler, Mitanniler ve Asurlular. Bunlrın hepsi de Mısır’ın komşularıydı. Mitanniler, Nahrina civarını işgal etmişlerdi. Asurlular doğu sınırlarını, Hititler de batı taraflarını işgal etmişlerdi. Gene bu periyot zamanında Ramses III, amaçsızca dolaşan kabilelere karşı savaşmıştır. Bunlar Mısır sınırlarında, kuzeyden Fırat Nehri yakınlarında ve güneyde 4. şelalenin altlarında görülmüştü. Thutmose I, Mısır’ın…

2. Ara Periyot (MÖ 1650 – 1550) 13. Hanedanlık’taki Memphis krallarının güçlerinin azalmasıyla bu süreç başlamıştır. Asyalı göçmenler bu zamanda Mısır’a yerleşmişler, doğu Delta’da güçlerini büyütmüşlerdir. Huzurlu ve sakin bir süreç başlamıştır. Hiksos’ların MÖ 1600 yılında Memfis’i almaları 13. Hanedanlık’ın sonunun geldiğini göstermiştir. Hiksosların Mısır’ın kontrolünün ne kadarını ellerinde bulundurdukları bilinmiyor. Bazı uzmanlar ise kısa bir süre bütün ülkenin Hiksos kontrolünde olduğuna inanırlar. Kamose’ye atfedilen adak sandalı      Hiksoslar, Mısırlıların ölmekte olan kültürlerini yeniden canlandırmışlardır. Yakın Doğu ile ticaret yapmışlar, Mısırlılara teknoloji ve yeni fikirler getirmişlerdi. Bronz sanatını en iyi şekilde kullanmışlar ve piyade askerlere en iyi…

  Orta Krallık (MÖ 2125 – 1650) Orta Krallık, bütün Mısır’ı birleştiren Nebhetepre Mentuhotep I ile başlamıştır. 51 yıl saltanat sürmüş ve saltanatı boyunca Mısır çok istikrarlı durmuştur. Zaferleriyle Mısır, başka ordulardan ve krallardan temizlenmişti. Zamanla Amenemhet I tahtı alarak 11. Hanedanlık’ı devirmiş ve 12. Hanedanlık’ı başlatmıştır. Mentuhotep I Ölüm Tapınağı Bu zamanda, Fayum’da zirai mahsul ekimleri, yapılarda kullanılmak üzere altın ve taş ocakları güçlendirilmişti. Orta Krallık zamanında yapılara ve binalara çok önem verilmişti. Mentuhotep I, Deril Bahari’de kendi ölüm tapınağını yaptırmıştı.  12. Hanedanlık, piramitler inşa ederek yeniden kurulmuş ve her firavun bu zamanda kendi piramidine gömülmüştür. Diğer…

1. Ara Periyot (MÖ 2181 – 2125)     I.Ara Periyot, Pepi II’nin ölümüyle başlar. Bu zamanda Mısır’da açlık, sefalet, sosyal yaşamda büyük değişiklikler ve anarşi ortaya çıkmıştır. Yerel yöneticiler test edilerek belirli görevlere getirilmişti. Neredeyse Memfis tamamen değişime uğramıştır.    20 yıldan fazla bir süre sonra gelen 9. ve 10. Hanedanlık kralları bu durumu düzeltmek için çalışmalara başlamışlardı. Bu krallar Herakleopolis’te otururlar, komşu ülkelerle ilişkileri sağlamlaştırırlar, ülke içi yönetimi stabil tutmaya çalışırlardı. Delta’nın kontrolünü de ellerinde tutarlardı. Onların Yukarı Mısır’ı kontrol altına alma girişimleri başarısızlıkla sonuçlanmış, Yukarı Mısır’ın prenslerinin direnişleriyle karşılaşmışlardır. Thebes, “Güney’in Kapısı” konumunda olmuştur.   …

Eski Krallık (MÖ 3100 – 2181) Eski Krallık zamanı, Mısır piramitlerinin çoğunlukla yapıldığı zamandır. 3. Hanedanlık zamanında çoğu piramit, 4. Hanedanlık zamanındaki piramitlere göre çok sade kalmıştır. 4. Hanedanlık zamanına ait Giza’daki Büyük Piramit görülmeye değerdir. Bu periyot zamanında Sina Yarımadası sömürülmüş, buradaki zengin bakır ve turkuvazlar alınmıştır. Nil vadisi dışarısına yapılan ticaret, Firavun Sahure zamanında başlamıştır. Firavun Pepi I saltanatı sırasında, Mısır ordusu General Weni tarafından organize edilip düzenlenmiştir. Eski Krallık, Pepi II’nin ölümüyle sona ermiştir. Ölümünden sonra merkezi hükümet çökmüştür. Bu hengameyle 1. Ara Periyot’un zamanı gelmiştir.